Haber-Yorum

“Trump’ın Mandası”: Sosyal Medyadaki Bir Haber, Trump Liderliğinin İflasını ve Bangladeş’teki Siyasi Egemenlik İllüzyonunu Nasıl İfşa Etti?

Haber:

İçişleri Bakanlığı'ndan bir yetkiliye göre, Bangladeş'te “Donald Trump” lakabıyla anılan nadir bir albino manda, kendine özgü sarı tüyleri nedeniyle son anda yapılan bir hükümet müdahalesi sonucunda bu bayramda kurbanlık hayvanlar listesinden çıkarıldı. Yaklaşık 700 kg ağırlığındaki hayvan, yetkililer müdahale ettiğinde fiilen kurbanlık olarak satılmıştı; yetkililer, Perşembe günkü kutlamalar öncesinde kamuoyundaki ilginin artmasının ardından güvenlik endişelerine işaret etmişlerdir. İçişleri Bakanı Salahuddin Ahmed, mandanın hayatta kalmasını, paranın müşteriye iade edilmesini ve hayvanın Dakka'daki Ulusal Park'a nakledilmesini emretti. Bakanlıktaki bir yetkili de şöyle dedi: “Son anda, güvenlik endişeleri ve alışılmadık düzeyde kamuoyu ilgisi nedeniyle, mandanın kesimden muaf tutulmasına karar verilmiştir.” (The Guardian, 28 Mayıs 2026).

Yorum:

Dakka’daki 700 kilogram ağırlığındaki albino manda-“Trump”ın garip hikâyesi, 2026 yılının benzersiz olgularından biri olarak kabul edilmektedir. Geniş çapta yayılan ilginç ve eğlenceli bir olay gibi başlayan şey, kısa sürede Batı hegemonyası altındaki modern ulus devletin çalışma keyfiyetine dair çarpıcı bir örneğe dönüşmüştür!

Hayvan ilk başta, krem rengi tüyleri, pembe burnu ve alaycı bir şekilde ABD başkanının şekline benzeyen ayrıcalıklı sarı saç perçemi sayesinde nadir görülen fiziksel özellikleri nedeniyle meşhur olmuştu. Ancak fotoğrafların TikTok ve Facebook’ta hızla yayılmasıyla birlikte, bu manda ülke çapında adeta bir turistik cazibe merkezi hâline gelmiştir. Sosyal medyada kitleler, bu hayvanı alay aracı olarak kullanmak için bir fırsat olarak değerlendirdi ve onu Trump’ın liderlik yetenekleriyle karşılaştırdı; zira Bengalce’de birini “goru” (inek) olarak nitelendirmek, aptallık veya anlayış yetersizliğini gösteren yaygın hafif bir hakaret sayılmaktadır. Bu nedenle insanlar, bu “Trump'a benzeyen mandayı”, (aptallık açısından) Trump’ın liderliğinin iflasıyla karşılaştırmaktan keyif almışlardır. Daha derin bir küçümsemeyi yansıtacak şekilde sosyal medya kullanıcıları, Trump’ın liderlik kapasitesinin bu davranışla somutlaştığını tartışmıştır; nitekim Allahu Teala, Furkan suresinde bu hususta uyarıda bulunmuştur: أَمْ تَحْسَبُ أَنَّ أَكْثَرَهُمْ يَسْمَعُونَ أَوْ يَعْقِلُونَ إِنْ هُمْ إِلَّا كَالْأَنْعَامِ بَلْ هُمْ أَضَلُّ سَبِيلاً “Yoksa sen onların çoğunun gerçeği dinlediklerini veya akılla­rını kullandıklarını mı sanıyorsun? Onlar tıpkı hayvan sürüsü gibi­dir. Hatta izledikleri yol bakımından hayvanlardan daha şaşkın durumdadırlar.” [Furkan-44] Dolayısıyla bu hayvanın, politikacı Trump'tan daha üstün fıtri değere sahip olduğunu düşünmektedirler.

Ancak devlet müdahale ettiğinde, anlatı siyasi bir boyut kazanmıştır. Zira bir iş insanı, Kurban Bayramı’nda kesmek üzere bir manda satın almıştı; ancak İçişleri Bakanlığı, kesime yalnızca birkaç saat kala kesim işlemini durdurmuştur. Yetkililer bunu, kamu güvenliği ile ilgili endişeler, kontrol edilemeyen kalabalıklar ve üreme için nadir albino genlerinin korunmasına yönelik biyolojik gereklilikle gerekçelendirdiler!

Ancak sıradan bir insan için hükümetin bu müdahalesi, sırf kalabalıkları yönetmekten çok daha habis bir olgu olarak görünmektedir. Bu yüzden genel bir öfkeye yol açmış ve birçok kişinin bağımsızlıklarının hakikatini sorgulamasına sevk etmiştir. Yerel sakinlerin bakış açısına gelince; hükümetin özel bir dini ritüele yaptığı ani müdahalesi, vahşi yaşamı korumak için değil, aksine jeopolitik bir korkaklık olarak görülmektedir.

Kararın zımni anlamı açıktır: Yöneticilerimiz o kadar korkmuş durumdadırlar ki, Batılı bir liderin adını taşıyan bir hayvanın kesilmesine bile izin verememektedirler! Eğer egemen bir devlet, bir medya dalgasıyla paniğe kapılmadan başa çıkma yeteneğinden yoksunsa, bu durum daha derin bir soruyu gündeme getirmektedir: Tartışmalı savunma ve ticaret anlaşmaları gibi büyük dış müdahaleler karşısında ulusal egemenliği savunmak için bu liderlere nasıl güvenilebilir? Sonuçta bağımsızlığımızın ne kadar kırılgan olduğunu ortaya çıkarmak için diplomatik bir krize gerek kalmamıştır; aksine tek bir mandanın, geniş çapta yayılması yeterli olmuştur!

İrtiza Çudrî – Bangladeş Vilayeti
Hizb-ut Tahrir Merkezi Medya Ofisi Radyosu İçin Yazdı